Visie op onderwijs/Dalton

Dalton op obs de Ontdekking:

Op Daltonschool "De Ontdekking" wordt gestreefd naar een veilig schoolklimaat waardoor het leren bevorderd wordt. Leeractiviteiten zien wij als specifieke taak van de school. Daarbij wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met verschillen tussen kinderen (in aanleg, tempo, leerstijl en motivatie).

Vertrouwen is de basis van Dalton.

1) vrijheid in gebondenheid, verantwoordelijkheid en vertrouwen.

Een betere vertaling is wellicht "keuzevrijheid". Leerlingen mogen vrij kiezen uit een beperkte lijst mogelijkheden, schoolvakken. De leerlingen krijgen de gelegenheid hun taakwerk zelf te organiseren, binnen de eisen die daaraan gesteld worden ( tijd, werkafspraken, schoolregels). Daarin staat de ontwikkeling van verantwoordelijkheidsbesef centraal. De leerkracht stelt de grenzen.  Een belangrijk onderdeel dat hierbij een grote rol speelt is vertrouwen krijgen (van de leerkracht) en het nemen van verantwoordelijkheid voor de gemaakte keuzes (door de leerling). Dit wordt de kinderen vanaf groep één en twee geleerd en wordt steeds uitgebreider.

Het leren omgaan met vrijheid gaat stap voor stap. Bij de kleuters gaat het om kleine, overzichtelijke keuzetaken die ze zelfstandig uitvoeren. Naarmate kinderen en jongeren zich verder ontwikkelen, worden de opdrachten omvangrijker en complexer.

 

2) samenwerken

Samenwerken, de tweede pijler, is gegrond op het idee dat iedereen in deze maatschappij met veel verschillende mensen moet kunnen werken en leven.  Een daltonschool is een gemeenschap waar alle deelnemers op een natuurlijke en gestructureerde wijze samen leven en werken. Men leert van en met elkaar waardoor het verwerven van kennis en vaardigheden vergemakkelijkt kan worden. Als leerlingen samenwerken, vergroten ze hun sociale vaardigheden, leren respectvol omgaan met anderen en ervaren de meerwaarde van samenwerken. Bij het voorbereiden van de leer-werkomgeving door de leerkracht moet hij bewust opdrachten tot samenwerken geven.

Samenwerken is wellicht het belangrijkste daltonprincipe voor de manier van werken en omgaan met elkaar. Het samenwerken en het rekening houden met elkaars (on)mogelijkheden, leidt tot een onderlinge band. Een wijze van omgaan met elkaar waarbij je uitgaat van wat een ieder kan en van wat een ander nog niet kan. Een school die werkt volgens de daltonprincipes schept ruimte en geeft kinderen de gelegenheid zich zelfstandig of samenwerkend te ontwikkelen. Het is opvallend, dat leerlingen binnen het daltononderwijs toleranter tegen elkaar worden. Er wordt begrip opgebracht voor de manier van werken van iedere medeleerling.

 

3) zelfstandigheid

De derde pijler, zelfstandigheid, houdt in dat ze zelf hun taak kiezen. Daarbij wordt de keuzevrijheid steeds groter en gecompliceerder. Dit alles is steeds aangepast aan het niveau van het kind, samen met de leerkracht bekijkt hij of het leerproces voldoende is. Willen leerlingen in hun eigen tempo leren, dan is het nodig dat ze een zekere mate van zelfstandigheid hebben. Ze moeten zelfstandig de taak kunnen plannen en uitvoeren, zonder al te veel sturing. Deze manier van werken stimuleert het probleemoplossend denken van de leerling.  De keuze vrijheid dwingt een leerling tot het nemen van zelfstandige beslissingen die voor hem effectief en verantwoord zijn.

 

4) effectiviteit, doelmatigheid.

Het daltononderwijs is gericht op een effectieve inzet van tijd, menskracht en middelen. Het belangrijkste onderdeel om dit te bereiken is de taak. Een taak op maat houdt de leerling doelmatig en functioneel bezig met zijn ontwikkeling. Leerkrachten moeten de omgeving goed inrichten, gebruik maken van doelgerichte instructie en een gedifferentieerd leerstof aanbod bieden.

 

5) reflectie

Het kritisch bekijken van onderwijskundige ontwikkelingen en inzichten is een basishouding op een daltonschool. Iedere leerkracht reflecteert op zijn praktijk en handelen in de klas. Alle leerkrachten samen reflecteren constant over het onderwijs op school. Hierdoor wordt de beste weg gevonden om de gestelde doelen te bereiken. Ook voor de leerlingen biedt de leerkracht de gelegenheid om te oefenen in organiseren, initiatief nemen en reflecteren op gedrag en keuzes.

 

6) borging

Verantwoordelijkheden voor Dalton liggen in het team van leerkrachten. Daltonscholen borgen hun kernwaarden door middel van planmatige zelfevaluatie, reflectie en visitatie. De visitatie door de daltonvereniging vindt plaats eens in de 5 jaar. (voorjaar 2018 staat deze voor onze school weer in de planning) Een daltonschool is een lerende organisatie die zich permanent schoolt, experimenteert en reflecteert op zijn praktijk.